Gender

ตลอดหลายปีที่ผ่านมา ประเทศไทยถูกเล่าขานผ่านบทบาท ‘สวรรค์ของ LGBTQIA+’ แต่ภายใต้ภาพสีรุ้งเหล่านั้น ยังมีความจริงอีกด้านหนึ่ง นั่นคือผู้มีความหลากหลายทางเพศจำนวนมากยังเผชิญการเลือกปฏิบัติ ความรุนแรง การถูกลบตัวตน และการต้องพิสูจน์ความเป็นมนุษย์ของตนเองอยู่ในทุกๆ วัน

คอลัมน์ Gender สัปดาห์นี้ The Momentum มีโอกาสได้พูดคุยกับ เจี๊ยบ-กฤติมา สมิทธิ์พล นักวิจัยด้านนโยบายสุขภาพ และบรรณาธิการคู่มือการให้บริการสุขภาพคนข้ามเพศ ประเทศไทยโดยศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านสุขภาพคนข้ามเพศ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ถึงประเด็นความท้าทายกรณี ‘เปลี่ยนคำนำหน้านาม’ ในมุมมองเรื่องการบริการทางการแพทย์

ปัจจุบันมีผู้หญิงในช่วงอายุ 31-49 ปี ได้รับการวินิจฉัยว่ามีภาวะสมาธิสั้นเพิ่มขึ้นกว่าทศวรรษก่อนมากถึง 694% และสาเหตุไม่ใช่เพราะเพิ่งมีปัจจัยภายนอกเข้ามาทำให้พวกเธอสมาธิสั้นลงแต่อย่างใด แต่เป็นเพราะในอดีต มีเด็กผู้หญิงจำนวนมากที่เป็นโรคสมาธิสั้น แต่ไม่ได้รับการวินิจฉัยอย่างถูกต้อง

บทสนทนาบางส่วนจากคลิปเสียงระหว่าง ทราย สก็อต และพี่ชาย ที่เปิดเผยและยืนยันให้เราเห็นว่า ‘เวลา’ ไม่ได้ช่วยเยียวยาทุกอย่าง แม้ว่าบาดแผลจะผ่านมานานหลายปี แต่ร่องรอยของมันยังคงติดตรึงอยู่ทั้งในร่างกาย ความทรงจำ และความรู้สึกของใครบางคน โดยที่เวลาไม่เคยช่วยลบเลือนมันให้หายไปจริงๆ

หลายคนตั้งคำถามกรณีความขัดแย้งในซอยรามคำแหง 53 เมื่อวันที่ 10 พฤษภาคม 2569 ว่า แม้การกระทำของมุสลิม LGBTQ+ จะไม่เหมาะสมและสร้างความไม่พอใจต่อผู้ศรัทธาในศาสนา แต่การกดดันกันด้วยมวลชนจำนวนมาก การบังคับให้ตบหน้าตัวเอง โกนผม หรือย้ำถามเรื่องความยินยอม ท่ามกลางสถานการณ์ที่ไม่สามารถปฏิเสธได้นั้น เข้าข่ายการคุกคามและละเมิดสิทธิหรือไม่

การจูบบนรันเวย์ในครั้งนี้ จึงเป็นเหมือนการกระทำเพื่อผลประโยชน์ส่วนบุคคลที่พึ่งพากรอบความเป็นชายแบบเดิม จากการไม่ยืนยันอัตลักษณ์ทางเพศอย่างชัดเจน และคงไว้ซึ่งความกำกวม เพื่อให้ผู้ชมทุกกลุ่มสามารถบริโภคได้ ดังนั้นสิ่งที่เกิดขึ้น จึงไม่ใช่การเปิดพื้นที่ให้กับความหลากหลายทางเพศ แต่เป็นการจัดวางและควบคุมความหลากหลายทางเพศ ให้อยู่ในรูปแบบที่อุตสาหกรรมสามารถใช้ประโยชน์ได้

เพจมูลนิธิหญิงชายก้าวไกล ได้โพสต์เกี่ยวกับ 3 ปีของการจากไปของ จีจี้-สุพิชชา ปรีดาเจริญ ที่เสียชีวิตจากเหตุความรุนแรงโดยอดีตคนรัก แต่ปรากฏว่าสังคมในปัจจุบัน ยังมีปฏิกิริยาโทษเหยื่อ ซึ่งไม่เพียงบั่นทอนความเข้าใจต่อปัญหา แต่ยังเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ความรุนแรงสามารถเกิดซ้ำได้อย่างต่อเนื่อง

สงกรานต์คือมรดกวัฒนธรรมและโอกาสทางเศรษฐกิจของไทย แต่ความสนุกไม่ควรถูกใช้เป็นข้ออ้างให้การล่วงละเมิดทางเพศกลายเป็นเรื่องปกติ เพราะปัญหาแท้จริงไม่ใช่เทศกาล หากคือสังคมที่ยังไม่เคารพสิทธิในเรือนร่างและความยินยอมของผู้อื่น

ไม่กี่นาทีหลังจาก NASA ได้รับข้อมูลอัปเดตช่วงดังกล่าวจากยานโอไรออน รูปถ่ายมุมเสยของ คริสตินา แฮมม็อก คุค (Christina Hammock Koch) เจ้าของตำแหน่งผู้เชี่ยวชาญประจำภารกิจ ซึ่งมีวิวด้านหลังเป็นดาวเคราะห์สีน้ำเงินของเรา ถูกอัปโหลดลงบน Instagram ส่วนตัวของเจ้าตัว คอลัมน์ Gender ชวนรู้จัก คริสตินา คุค รวมถึงนักบินอวกาศหญิงอีกมากมายที่ช่วยกันกรุยทางเอาไว้ ระหว่างรอคุคเติบโตมาเป็นสตรีคนแรกที่ได้เดินทางอ้อมดวงจันทร์

จากตอน 2-4 ของซีรีส์ เด็กใหม่ (Girl From Nowhere) ภาค The Reset พยายามพูดเรื่องสิทธิในเรือนร่างและการยินยอม แต่กลับละเลยบริบทอำนาจ จนเสี่ยงบิดเบือนความหมาย และซ้ำเติมวัฒนธรรมโทษเหยื่อโดยไม่ตั้งใจ

การฉีดฟิลเลอร์อวัยวะเพศหญิงถูกพูดถึงมากขึ้น ในฐานะวิธีที่ช่วยเพิ่มความกระชับและความมั่นใจ โดยมักถูกมองว่าเป็นหัตถการที่ง่าย รวดเร็ว และปลอดภัยกว่าการผ่าตัด ทว่ากรณีผู้เสียชีวิต 2 ราย หลังฉีดฟิลเลอร์ช่องคลอด สะท้อนอีกด้านของหัตถการที่ดูเหมือน ‘ปลอดภัย’ ว่าอาจนำไปสู่ผลลัพธ์ร้ายแรงได้

หรือเรากำลังเปลี่ยนผ่านจากยุค Bromance สู่ยุ่ง Womance ที่ตัวละครหญิงจะไม่ใช่เพียงสิ่งที่ผู้เล่าเข้ามาเพื่อเติมเต็มให้กับบทละครชายอีกต่อไป