ป้ายกำกับ: พระเมรุมาศในหลวงรัชกาลที่9

พระเมรุมาศเป็นของสงวนสำหรับเจ้านาย ไพร่สมัยก่อนอย่างดีก็เผาในกองฟืน ในป่าเฮ้วป่าช้า แต่จุดหักเหสำคัญที่ทำให้พระเมรุมาศเจ้ากลายมาเป็นเมรุไพร่นั้นถือได้ว่าเป็นผลโดยตรงมาจากการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 ที่ทำให้โครงสร้างทางชนชั้นของสังคมที่เคยมีต่ำมีสูงลงมาเสมอกันมากขึ้น

แนวคิดที่ต้องการให้สัดส่วนของประติมากรรมในโลกหิมพานต์มีสัดส่วนที่ถูกต้องตามหลักกายวิภาคศาสตร์ (anatomy) นั้น นับได้ว่าเป็นของใหม่ของสังคมสยาม

เวลาที่คนเราจะเปลี่ยนแปลงความคิดจนฉีกจากจารีตเดิมๆ ได้นั้น ต้องมีอะไรสักอย่างที่มันกระทบต่อระบบคิดของคุณมากๆ จนคุณรู้สึกว่าของเก่ามันไม่ตอบโจทย์ต่อคุณหรือสังคมที่คุณอยู่อีกต่อไป พระเมรุมาศของกษัตริย์ไทยก็เช่นกันครับ