อาคารมหาวชิราวุธ หรืออาคารอักษรศาสตร์ 2 เป็นหนึ่งในอาคารประวัติศาสตร์ของคณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เตรียมปิดปรับปรุงครั้งใหญ่เป็นเวลา 2-3 ปี คณะอักษรศาสตร์จึงเปิดพื้นที่ให้ประชาชนเข้าชมเป็นครั้งสุดท้ายก่อนเข้าสู่ช่วงบูรณะ ผ่านนิทรรศการ ‘กาลเวลา เทวาลัย’ (Times within Devalai) ระหว่างวันที่ 7-15 พฤศจิกายน 2569 โดยไม่เสียค่าเข้าชม

นิทรรศการนี้ชวนย้อนสำรวจประวัติศาสตร์ของอาคารมหาวชิราวุธ ผ่านภาพถ่ายเก่า หนังสือหายาก เอกสารจดหมายเหตุ สิ่งพิมพ์ และวัตถุทางประวัติศาสตร์กว่า 1,000 รายการ ควบคู่กับความทรงจำของผู้คนหลายรุ่น ตั้งแต่นิสิตอักษรศาสตร์รุ่นแรกจนถึงรุ่นปัจจุบัน เพื่อสะท้อนให้เห็นว่าอาคารหลังนี้มีความหมายต่อผู้คนแตกต่างกันอย่างไรในแต่ละช่วงเวลา

อาคารมหาวชิราวุธสร้างขึ้นในช่วงครึ่งหลังของทศวรรษ 2490 ด้วยรูปแบบสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ และเคยทำหน้าที่เป็นหอสมุดกลางของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ก่อนจะกลายเป็นห้องสมุดและพื้นที่การเรียนรู้ของคณะอักษรศาสตร์ร่วมกับอาคารมหาจุฬาลงกรณ์ ซึ่งผู้คนเรียกขานอาคารทั้ง 2 แห่งรวมกันว่า ‘เทวาลัย’

ภายในนิทรรศการแบ่งพื้นที่จัดแสดงออกเป็น 4 ส่วน ครอบคลุมพื้นที่ทั้ง 3 ชั้นของอาคาร เริ่มจาก ‘The Making of Devalai’ บริเวณโถงชั้น 1 ที่พาย้อนกลับไปสำรวจจุดกำเนิดของอาคารผ่านแบบพิมพ์เขียว ภาพถ่ายเก่า เอกสารจดหมายเหตุ หีบศิลาพระฤกษ์จำลอง และหลักฐานการก่อสร้าง พร้อมงานศิลปะ Projection Mapping ที่นำภาพเคลื่อนไหวมาสร้างประสบการณ์ใหม่ภายในโถงอาคาร

ต่อด้วย ‘Memories of Devalai’ บริเวณชั้น 2 ปีกอาคารฝั่งถนนอังรีดูนังต์ ที่ถ่ายทอดชีวิตและความทรงจำของผู้คนผ่านสิ่งของส่วนตัว เช่น สำเนาใบปริญญาบัตรของนิสิตอักษรศาสตร์รุ่นแรก สมุดเลกเชอร์จากหลายยุคสมัย และจดหมายที่เพื่อนเขียนถึงกันในช่วงเป็นนิสิต รวมถึงการนำเสนอภาพเทวาลัยที่ปรากฏในวรรณกรรม นวนิยาย ละคร และภาพยนตร์

ส่วน ‘The Arts of Library’ บริเวณชั้น 2 ปีกอาคารฝั่งหอประชุม จะพาสำรวจอีกบทบาทของอาคารในฐานะหอสมุดกลางและห้องสมุดคณะอักษรศาสตร์ ผ่านสิ่งพิมพ์ เอกสารจดหมายเหตุ และเรื่องราวจากบรรณารักษ์ พร้อมมองอาคารเทวาลัยผ่านสายตาของผู้สร้างภาพยนตร์ ผู้ทำสารคดี และนักเดินทางทั้งชาวไทยและต่างประเทศ

ปิดท้ายด้วย ‘Crowdsourcing’ บริเวณชั้น 3 พื้นที่ที่เปิดโอกาสให้ผู้ชมร่วมเติมเต็มเรื่องราวจากภาพถ่ายของอาคารมหาวชิราวุธและคณะอักษรศาสตร์ ผ่านการแบ่งปันความทรงจำ เบาะแส และความคิดเห็น เพื่อรวบรวมรายละเอียดที่อาจไม่เคยปรากฏอยู่ในเอกสารทางประวัติศาสตร์

ภัสสร์ภวิศา จิวพัฒนกุล และนักรบ มูลมานัส ตัวแทนทีมภัณฑารักษ์ กล่าวว่า สถานที่เดียวกันอาจมีความหมายแตกต่างกันสำหรับแต่ละคน บางคนจดจำเทวาลัยในฐานะห้องเรียน บางคนนึกถึงช่วงเวลาที่นั่งอ่านหนังสือในห้องสมุด ขณะที่บางคนยังจำรายละเอียดเล็กๆ อย่างช่วงเวลาที่แสงแดดส่องเข้ามาในอาคารได้

ทีมภัณฑารักษ์จึงต้องการนำความทรงจำเหล่านี้มาวางเคียงกัน เพื่อแสดงให้เห็นว่าอาคารหลังเดียวสามารถเก็บเรื่องราวและชีวิตของผู้คนไว้ได้มากเพียงใด พร้อมเปิดพื้นที่ให้เรื่องเล่าที่ไม่เคยถูกบันทึกได้รับการถ่ายทอดและส่งต่อไปยังคนรุ่นต่อไป

อีกหนึ่งกิจกรรมคือ ‘Walking Tour เดินผ่านกาลเวลา เดินผ่านเทวาลัย’ ที่พาผู้เข้าร่วมสำรวจรายละเอียดและมุมต่างๆ ของอาคาร พร้อมฟังเรื่องราวจากผู้นำชมหลากหลายมุมมอง โดยจัดทั้งหมด 4 รอบ ได้แก่

– 8 พฤศจิกายน 2569 เวลา 15.00-16.00 น. ‘ปฐมบทอุดมศึกษา สู่เทวาลัย’ นำชมโดย รองศาสตราจารย์ ดร.อาทิตย์ ชีรวณิชย์กุล รับจำนวน 30 คน

– 14 พฤศจิกายน 2569 เวลา 18.00-19.30 น. ‘Unseen เทวาลัยกับบรรณารักษ์และภัณฑารักษ์’ นำชมโดย ภัสสร์ภวิศา จิวพัฒนกุล และบุษกร ธรณี รับจำนวน 10 คน

– 15 พฤศจิกายน 2569 เวลา 13.00-14.00 น. ‘ตึกเก่า เมาท์ใหม่ ไมค์พาเดิน’ นำชมโดย อาจารย์พสพล เจริญพร รับจำนวน 30 คน

– 15 พฤศจิกายน 2569 เวลา 14.00-15.00 น. ‘เดินตึกสอง มองตึกหนึ่ง บ่ายวันนึงกับครูก้า’ นำชมโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์สรรควัฒน์ ประดิษฐพงษ์ รับจำนวน 50 คน

แม้อาคารจะปิดปรับปรุงในช่วง 2-3 ปีข้างหน้า แต่เมื่อกลับมาเปิดใช้งานอีกครั้ง ยังมีเป้าหมายให้เป็นทั้งห้องสมุด ห้องทำงาน และห้องเรียน ซึ่งจะเป็นพื้นที่สร้างความทรงจำใหม่ให้กับชาวอักษรศาสตร์และชาวจุฬาฯ ต่อไป

ติดตามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ Facebook: Arts Chulalongkorn และ Instagram: @artschulaofficial

Tags: , , ,