เชื่อว่าหลายคนเคยได้ยินคำกล่าว ‘คนห้องรก มักฉลาด’ เพราะอัจฉริยะอย่าง อัลเบิร์ต ไอน์สไตน์ (Albert Einstein) ก็ห้องรกเช่นกัน ซึ่งเรื่องนี้เคยมีงานวิจัยออกมายืนยันแล้วว่า การที่ห้องรกหรือไม่เป็นระเบียบเรียบร้อย สำหรับบางคนอาจส่งผลดีต่อการทำงานมากกว่า เช่น ช่วยด้านความคิดสร้างสรรค์ หรือเพิ่มความตื่นเต้นให้อยากทดลองทำอะไรใหม่ๆ
งานวิจัยจากปี 2013 ของ แคทลีน โวห์ส (Kathleen Vohs) ทำการทดลอง 3 ครั้ง โดยให้ผู้เข้าร่วมการทดลองอยู่ในสภาพแวดล้อมที่เป็นระเบียบและห้องที่รกรุงรัง เพื่อหาคำตอบว่าสภาพห้องจะเปลี่ยนพฤติกรรมของคนได้ไหม โดยผลสรุปคือ ห้องที่เป็นระเบียบจะกระตุ้นให้คนทำอะไรตามหลักบรรทัดฐาน ทว่าพออยู่ในห้องรกๆ แล้ว มันช่วยให้คนหลุดจากกรอบมากกว่าส
ดังนั้นเราจึงเข้าใจว่าห้องรกๆ สัมพันธ์กับความคิดสร้างสรรค์อย่างมีนัยสำคัญ อย่างไรก็ตาม งานวิจัยที่ทดลองทำซ้ำในปี 2019 กลับไม่พบหลักฐานว่าสภาพแวดล้อมรกๆ ช่วยเพิ่มพูนความคิดสร้างสรรค์ได้มากขนาดนั้น
แต่ที่แน่นอนที่สุด บรรดางานวิจัยไม่ได้ชี้ว่าคนห้องรกจะเป็นคนฉลาดหรือคนไอคิวสูงแต่อย่างใด และยังไม่มีผลการศึกษาใหม่ออกมาให้ได้ชื่นใจ
‘รก’ กับ ‘สกปรก’ มีเส้นบางๆ กั้น
แม้คนห้องรกอาจไม่ได้สนใจว่าจะเกี่ยวข้องกับความฉลาดหรือไม่ แต่แน่นอนว่าหลายคนมักกล่าวอ้างว่าห้องรกเป็นสิ่งที่ดี ต่อให้รกอย่างไรก็ยังหาของเจอ หรือถึงคนในครอบครัวจะมองว่ารก แต่ความจริงยังคงเป็นระเบียบเรียบร้อยสำหรับเจ้าของห้องอยู่
ห้องรกไม่ใช่เรื่องร้ายแรง ตราบใดที่วัตถุทุกชิ้นในห้องยังสะอาด ปราศจากการหมักหมม โดยอันดับแรกเราต้องแยกคำว่า ‘รก’ กับ ‘สกปรก’ ออกจากกันก่อน
‘รก’ คือของวางไม่เป็นที่เป็นทาง มีข้าวของจำนวนมาก วางระเกะระกะ แต่ทุกชิ้นในห้องยังสะอาด และยังใช้ชีวิตในห้องได้ตามปกติ ส่วน ‘สกปรก’ คือมีเศษอาหารค้าง จานชามหมักหมม ขยะสะสม มีกลิ่นโชยออกมา หรือเริ่มมีสัตว์อย่างแมลงตัวเล็กๆ มารบกวน และความสกปรกนั้นจะนำมาซึ่งโรคภัยไข้เจ็บ
เราอาจทำให้ห้องรกได้เพราะวางของไม่เป็นระเบียบ มีหนังสือและกระดาษกระจายทั้งห้อง โต๊ะเครื่องแป้งเต็มไปด้วยเครื่องสำอางกับเครื่องประดับวางปะปนกัน แต่หากไม่อยากข้ามเส้นเป็นสกปรก สิ่งที่ควรทำคือการเอาขยะออกไปทิ้งทุกวัน ห้ามเก็บสะสมอะไรก็ตามที่จะเป็นแหล่งเพาะพันธุ์เชื้อโรค
เมื่อเคลียร์ของไม่มีประโยชน์ออกไปจากห้องแล้ว ควรเปิดระบายอากาศเป็นประจำ และทำความสะอาดห้องอย่างสม่ำเสมอ ห้องน้ำกับพื้นทางเดินต้องสะอาดเสมอ ปัดกวาดเช็ดฝุ่น ล้างจานชามของใช้ หมั่นซักผ้าปูต่างๆ เพื่อให้พื้นที่เซฟโซนของเราปลอดภัยอย่างแท้จริง
เมื่อความรกและสกปรกส่งผลต่อสุขภาพจิต
บ้านหรือห้องที่เป็นเซฟโซนของเราไม่จำเป็นต้องเป็นระเบียบเรียบร้อยทุกวัน อย่างไรก็ตาม เคนดรา เชอร์รี (Kendra Cherry) ผู้เชี่ยวชาญด้านการฟื้นฟูทางจิตสังคม ระบุว่า
“ห้องรกๆ อาจทำให้หาของได้ยากเมื่อต้องการใช้ และในการทำงาน อาจส่งผลให้พลาดกำหนดส่งงานหรือทำเอกสารสำคัญสูญหายได้”
และสำหรับบางคน ห้องรกยังทำให้ระดับความเครียดสูงขึ้น ความสุขทางใจลดลง ส่งผลให้คุณภาพชีวิตต่ำลง ทั้งนี้ ห้องรกๆ ยังสัมพันธ์กับปัญหาสุขภาพจิต ในกรณีที่อยู่ในห้องตัวเองแล้วไม่สบายใจ หงุดหงิด หรือห้องเราเคยเป็นระเบียบมาก่อน แต่อยู่ดีๆ ก็ขาดแรงจูงใจในการเก็บห้อง สถานการณ์นี้อาจเป็นสัญญาณเตือนของภาวะซึมเศร้าได้
ทั้งนี้ หากห้องรกเพราะตัดใจทิ้งของไม่ได้ มีของเก็บสะสมมากมายที่คิดว่าอาจมีประโยชน์ในอนาคต แต่จนวันนี้ไม่เคยแตะมันเลยด้วยซ้ำ กรณีนี้อาจเข้าข่ายโรคสะสมสิ่งของ (Hoarding Disorder) ซึ่งต้องประเมินตัวเองและคนในครอบครัวก่อนจะสายเกินไป
หลายคนมีความสุขที่ได้ทำงานในห้องรกๆ แต่บางคนก็ไม่ได้อยากให้ห้องรก แค่ไม่มีเวลาเท่านั้นเอง ถ้าเป็นไปได้ ลองหาเวลาจัดห้องใหม่ อาจไม่ต้องจัดให้เนี้ยบมาก แค่มีมุมเล็กๆ สักมุมหนึ่ง หรือโต๊ะสักตัวที่วางข้าวของเป็นระเบียบบ้าง กำหนดว่ามุมไหนควรรก มุมไหนควรเป็นระเบียบ และสิ่งสำคัญที่สุดคือต้องเอาขยะออกไปทิ้งทุกวัน
สุดท้ายเราอาจค้นพบว่า เราชอบและทำงานได้ดีในสภาพแวดล้อมที่เป็นระเบียบมากกว่าที่รกรุงรังก็เป็นได้
ที่มา:
– https://www.riotiq.com/articles/advanced-topics-and-research/iq-and-messiness
– https://www.yourtango.com/self/people-messy-rooms-disorganized-desks-have-high-iq-traits
– https://www.verywellmind.com/psychology-of-a-messy-room-4171244
.




