เมื่อวานนี้ (17 พฤษภาคม 2026) องค์การอนามัยโลก (World Health Organization: WHO) ประกาศให้การระบาดของโรคอีโบลาสายพันธุ์บุนดิบูเกียว (Bundibugyo) เป็น ‘ภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศ’ หลังมีรายงานผู้เสียชีวิตในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก (ดีอาร์คองโก) และยูกันดากว่า 80 ราย
WHO ระบุเพิ่มเติมว่า แม้ว่าโรคดังกล่าวยังไม่เข้าเกณฑ์ ‘ภาวะฉุกเฉินจากโรคระบาดขนาดใหญ่’ (Pandemic Emergency) แต่จำนวนผู้เสียชีวิตที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ประกอบกับการที่ยังไม่มีวัคซีนสำหรับป้องกันโรคอย่างมีประสิทธิภาพ กำลังสร้างความกังวลว่า การแพร่ระบาดอาจควบคุมได้ยากมากขึ้นในระยะต่อไป
อีโบลา (Ebola) คืออะไร?
โรคอีโบลาเกิดจากเชื้อไวรัสที่อยู่ในสกุล Orthoebolavirus ซึ่งจนถึงปัจจุบันมีการค้นพบเชื้อแล้วทั้งสิ้น 6 สายพันธุ์ แต่มีเพียง 3 สายพันธุ์เท่านั้นที่ทำให้เกิดการระบาดครั้งใหญ่ ได้แก่ สายพันธุ์ซูดาน สายพันธุ์อีโบลา และสายพันธุ์บุนดิบูเกียว
อีโบลาเป็นโรคติดต่อที่อาจเป็นอันตรายถึงชีวิต โดยเชื้อสามารถแพร่กระจายได้ผ่านการสัมผัสสารคัดหลั่งหรือสิ่งของที่ปนเปื้อนเชื้อจากผู้ติดเชื้อโดยตรง
สำหรับอาการเบื้องต้นของผู้ติดเชื้อ มักพบอาการไข้ เจ็บคอ อ่อนเพลีย ปวดกล้ามเนื้อ ปวดศีรษะ อาเจียน ท้องเสีย และหากอาการของโรครุนแรงมากขึ้น อาจพบเลือดออกภายในร่างกายร่วมด้วย
ในปัจจุบันยังไม่มียารักษาหรือวัคซีนป้องกันโรคอีโบลาสายพันธุ์บุนดิบูเกียวโดยเฉพาะ
ก่อนหน้านี้เคยมีการระบาดของโรคอีโบลาเกิดขึ้นแล้ว
ข้อมูลจากองค์การแพทย์ไร้พรมแดน (Médecins Sans Frontières: MSF) เปิดเผยว่า ก่อนหน้านี้เคยมีการระบาดของโรคอีโบลาสายพันธุ์บุนดิบูเกียวเกิดขึ้นแล้ว ในประเทศยูกันดาระหว่างปี 2007-2008 และเกิดการระบาดอีกครั้งในปี 2012 ที่ประเทศดีอาร์คองโก
ก่อนที่ในเวลาต่อมา ระหว่างปี 2014-2016 จะเกิดการแพร่ระบาดครั้งใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยมีมาของโรคอีโบลาทั่วทวีปแอฟริกาตะวันตก โดยมีรายงานผู้ติดเชื้อสะสมตลอดช่วงเวลาดังกล่าวมากกว่า 2.86 หมื่นราย
ปัจจุบันมีผู้ติดเชื้อไปแล้วมากแค่ไหน?
ขณะนี้พบผู้เสียชีวิตจากการติดเชื้อไวรัสอีโบลาสายพันธุ์บุนดิบูเกียวในประเทศดีอาร์คองโกแล้วมากกว่า 80 ราย นอกจากนี้ยังพบผู้ติดเชื้อที่ได้รับการยืนยันจากผลตรวจทางห้องปฏิบัติการอีก 8 ราย
ขณะเดียวกัน บริเวณพื้นที่จังหวัดอิตูรี ทางตะวันออกเฉียงเหนือของดีอาร์คองโก ซึ่งมีพรมแดนติดกับประเทศยูกันดา มีรายงานผู้ติดเชื้อสะสมแล้วกว่า 246 ราย
สำหรับประเทศยูกันดา มีรายงานพบผู้ติดเชื้อที่ยืนยันผลจากห้องปฏิบัติการแล้ว 2 ราย ในกรุงกัมปาลา เมืองหลวงของประเทศ โดยหนึ่งในผู้ติดเชื้อเสียชีวิตแล้ว ขณะที่อีกรายยังอยู่ระหว่างการรักษาตัว ทั้งนี้ เจ้าหน้าที่พบว่า ผู้ติดเชื้อทั้ง 2 ราย มีประวัติเดินทางมาจากประเทศดีอาร์คองโก
ทำไม WHO ถึงประกาศให้การระบาดของโรคอีโบลาครั้งนี้เป็นภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศ
จากแถลงการณ์ของ WHO ระบุเหตุผลของการประกาศให้การระบาดครั้งนี้กลายเป็นภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศเอาไว้หลายประการ โดยหนึ่งในสาเหตุที่สำคัญคือ การไม่มีวัคซีนป้องกันโรคอีโบลาสายพันธุ์บุนดิบูเกียวโดยเฉพาะ
นอกจากนี้ พอล ฮันเตอร์ (Paul Hunter) อาจารย์แพทย์จาก University of East Anglia ยังให้ข้อมูลเพิ่มเติมอีกว่า ศูนย์กลางการแพร่ระบาดในปัจจุบันอยู่ที่ประเทศดีอาร์คองโก ซึ่งยังคงเผชิญสถานการณ์ความขัดแย้งและการสู้รบระหว่างกลุ่มติดอาวุธในหลายพื้นที่ ส่งผลให้การควบคุมโรคและการเข้าถึงบริการทางการแพทย์เป็นไปอย่างยากลำบาก
“สถานพยาบาลหลายแห่งมักตกเป็นเป้าหมายของกลุ่มติดอาวุธ ส่งผลให้ผู้ติดเชื้อจำนวนมากไม่กล้าเดินทางเข้ารับการรักษา” ฮันเตอร์ระบุ
การป้องกันการแพร่ระบาดในตอนนี้
เจ้าหน้าที่จาก MSF เปิดเผยว่า ขณะนี้องค์กรกำลังเร่งเตรียมความพร้อมเพื่อเปิดปฏิบัติการช่วยเหลือครั้งใหญ่ในพื้นที่โดยเร็วที่สุด
ขณะที่ เทดรอส อัดฮานอม เกเบรเยซุส (Tedros Adhanom Ghebreyesus) ผู้อำนวยการใหญ่ WHO ระบุว่า มีแผนที่จะเรียกประชุมคณะกรรมการฉุกเฉินโดยเร็วที่สุด เพื่อหารือแนวทางรับมือกับสถานการณ์ที่เกิดขึ้น พร้อมทั้งเร่งประสานงานกับหน่วยงานระหว่างประเทศเพื่อขอความช่วยเหลือเพิ่มเติม
ด้านศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคแห่งชาติสหรัฐอเมริกา (The United States Centers for Disease Control and Prevention: CDC) กำลังเร่งส่งความช่วยเหลือจากสำนักงานในประเทศดีอาร์คองโกและยูกันดาไปยังสถานพยาบาลต่างๆ เพื่อสนับสนุนการควบคุมและรับมือกับการระบาดของโรคในพื้นที่อย่างเร่งด่วน
สาติช พิลไล (Satish Pillai) รองผู้อำนวยการ CDC เปิดเผยว่า จะมีการส่งความช่วยเหลือเพิ่มเติมจากสำนักงานใหญ่ในเมืองแอตแลนตาไปยังทวีปแอฟริกาในสัปดาห์นี้ เพื่อให้ความร่วมมือกับสถานการณ์การแพร่ระบาดในตอนนี้ด้วย
พิลไลยังให้ข้อมูลทิ้งท้ายกับสื่อไว้ว่า ขณะนี้สหรัฐฯ เตรียมมาตรการต่างๆ สำหรับคัดกรองและรับมือผู้ที่เดินทางมาจากประเทศดีอาร์คองโกและยูกันดาเข้าสู่ประเทศไว้แล้วเช่นกัน
ประเทศไทยยังไม่พบการระบาด
วันนี้ (18 พฤษภาคม 2026) กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข แถลงว่า กระทรวงสาธารณสุขติดตามสถานการณ์และเฝ้าระวังตามประกาศของ WHO อย่างใกล้ชิด โดยขณะนี้ยังไม่พบผู้ติดเชื้อและการแพร่ระบาดในประเทศไทยแต่อย่างใด
นอกจากนี้ กระทรวงสาธารณสุขยังได้ประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องสำหรับความพร้อมด้านการดูแลรักษา ระบบห้องแยกโรค อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล และความพร้อมด้านห้องปฏิบัติการ เพื่อรองรับหากพบผู้ติดเชื้อในอนาคต
ทั้งนี้ กรมการแพทย์ขอให้ประชาชนติดตามข้อมูลจากหน่วยงานสาธารณสุขอย่างใกล้ชิด หลีกเลี่ยงการเผยแพร่ข้อมูลที่สร้างความตื่นตระหนก และปฏิบัติตามหลักสุขอนามัยพื้นฐานอย่างสม่ำเสมอ
ที่มา:
– https://edition.cnn.com/2026/05/17/africa/ebola-outbreak-congo-uganda-explainer-intl
– https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ebola-disease
– https://www.cdc.gov/ebola/outbreaks/index.html
– https://www.bbc.com/news/articles/c9q311nj5r3o
– https://pr.moph.go.th/online/index/news/341077
Tags: อีโบลา, คองโก, ไวรัส, ไวรัสอีโบลา, โรคอีโบลา
