ท้องฟ้าสีส้มเหนือถนนในอินโดนีเซีย และม่านหมอกควันที่บดบังอาคารสำคัญในย่านมารีนา เบย์ ของประเทศสิงคโปร์ คือภาพส่วนหนึ่งจากสำนักข่าว AFP ระหว่างวันที่ 14-15 ตุลาคม 2026 ท่ามกลางวิกฤตไฟป่าและหมอกควันข้ามแดนที่กำลังกระทบชีวิตผู้คนในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ต้นทางของวิกฤตอยู่ที่ไฟป่าและไฟในพื้นที่เกษตรบนเกาะสุมาตราและบอร์เนียวของอินโดนีเซีย ส่งควันกระจายไปยังสิงคโปร์ มาเลเซีย และติมอร์-เลสเต รวมถึงมีรายงานผลกระทบไกลถึงฟิลิปปินส์ โดยสภาพแห้งแล้งจากเอลนีโญและการเผาพื้นที่เพื่อเตรียมเพาะปลูกเป็นปัจจัยซ้ำเติมสถานการณ์
เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2026 สำนักงานสิ่งแวดล้อมแห่งชาติสิงคโปร์รายงานว่า ฝุ่น PM2.5 ทางตะวันตกของประเทศขึ้นไปแตะ 288 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร อยู่ในระดับ ‘สูงมาก’ ซึ่งเป็นระดับสูงสุดของมาตรวัดความเข้มข้น PM2.5 รายชั่วโมงของประเทศ ขณะที่ติมอร์-เลสเตประกาศปิดโรงเรียนทั่วประเทศเป็นเวลา 3 วัน เริ่มวันที่ 15 ตุลาคม เพื่อหลีกเลี่ยงการสัมผัสหมอกควัน
สิงคโปร์ยังเปิดมาตรการอุดหนุนค่ารักษาพยาบาลสำหรับอาการเจ็บป่วยที่เกี่ยวข้องกับหมอกควันตั้งแต่วันที่ 12 ตุลาคม ส่วนมาเลเซียยังคงปิดโรงเรียนในบางพื้นที่ของรัฐยะโฮร์ กัวลาลัมเปอร์ และรัฐสลังงอร์ในวันเดียวกัน แม้คุณภาพอากาศบางพื้นที่เริ่มดีขึ้น
สำหรับอินโดนีเซีย ผลกระทบต่อสุขภาพรุนแรงขึ้นอย่างต่อเนื่อง Reuters รายงานโดยอ้างข้อมูลกระทรวงสาธารณสุขว่า ณ วันที่ 12 ตุลาคม พบผู้ป่วยโรคทางเดินหายใจที่เชื่อมโยงกับไฟป่าใน 7 จังหวัดรวม 277,075 ราย เพิ่มขึ้นจาก 113,336 รายเมื่อวันที่ 9 กันยายน โดยไฟที่เกิดในพื้นที่พรุเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการควบคุมสถานการณ์ เพราะสามารถคุกรุ่นอยู่ใต้ดินได้นานหลายสัปดาห์และดับได้ยาก
วิกฤตยังสร้างแรงกดดันต่อรัฐบาลอินโดนีเซีย ประชาชนในจังหวัดกาลิมันตันตะวันตกยื่นฟ้องเจ้าหน้าที่และหน่วยงานรัฐ รวมถึงประธานาธิบดี ปราโบโว ซูเบียนโต โดยกล่าวหาว่าละเลยการป้องกันและจัดการไฟป่าที่ดำเนินมานานกว่า 3 เดือน ส่งผลต่อสุขภาพ การเรียน การเดินทาง และชีวิตประจำวันของประชาชน
ทั้งนี้ ไฟป่าและหมอกควันในอินโดนีเซียเป็นปัญหาที่เกิดซ้ำในฤดูแล้ง แต่ความรุนแรงและผลกระทบข้ามแดนแตกต่างกันในแต่ละปี ขึ้นอยู่กับปริมาณฝน ความแห้งแล้ง การเผาพื้นที่ และทิศทางลม โดยปีที่เกิดเอลนีโญมักมีสภาพแห้งแล้งซ้ำเติมให้ไฟลุกลามและควบคุมได้ยากขึ้น สำหรับปีนี้ Reuters รายงานว่า อินโดนีเซียกำลังเผชิญฤดูไฟป่ารุนแรงที่สุดในรอบ 11 ปี ทำให้ปัญหาที่เกิดซ้ำยกระดับเป็นวิกฤตสิ่งแวดล้อมและสุขภาพระดับภูมิภาคอีกครั้ง
