ไม่สร้างประโยชน์-ก่อให้เกิดความขัดแย้ง สมช.ชงรัฐบาลยกเลิก ‘MOU44’ ว่าด้วยพื้นที่ทับซ้อนทางทะเล

วันนี้ (23 เมษายน 2569) สภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) มีมติ ‘ยกเลิก’ บันทึกความเข้าใจระหว่างไทย-กัมพูชา (MOU44) ที่ว่าด้วยเรื่องพื้นที่อ้างสิทธิทับซ้อนทางทะเล (Overlapping Claims Area: OCA) และจะหันมาใช้กลไกตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982 (UNCLOS 1982) แทน โดย รัชดา ธนาดิเรก โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี ได้เปิดเผยเหตุผลของการยกเลิกไว้ดังนี้

 1. MOU44 เป็นกรอบการเจรจาการบริหารทรัพยากรร่วมด้วยที่อยู่ใต้ทะเลระหว่างไทย-กัมพูชา แต่ตลอด 20 ปีที่ผ่านมามีการเจรจากันเพียง 5 ครั้ง และยังไม่ได้ข้อสรุปที่เป็นประโยชน์แก่ทั้ง 2 ประเทศ ตรงกันข้าม กลับทำให้เกิดข้อพิพาทเรื่องเขตแดนทางทะเล ทำให้เกิดความขัดแย้งระหว่าง 2 ประเทศ และไม่มีแนวทางที่จะทำให้เกิดการพัฒนาและบริหารทรัพยากรร่วมกันได้

 2. การยกเลิก MOU44 เพื่อเป็นการยุติการเจรจาตามกรอบ MOU44 หากฝ่ายกัมพูชายังคงต้องการหรือเห็นประโยชน์จากการพัฒนาและบริหารทรัพยากรใต้ทะเลร่วมกับไทยอีก ขอให้แสดงเจตนารมณ์หรือแจ้งมาให้ทราบ เพื่อจะได้จัดกรอบการเจรจากันใหม่ที่มีความเป็นไปได้ โดยไม่นำไปสู่ข้อพิพาทเรื่องเขตแดนทางทะเลเช่นที่ผ่านมา

 3. สถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างไทย-กัมพูชาหลายครั้ง ในช่วง 25 ปีที่ผ่านมา หลังจากมีการทำ MOU44 เป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้การเจรจาไม่คืบหน้า และไม่บรรลุเป้าหมายของ MOU44 ที่กำหนดไว้ 

รัชดากล่าวว่า หากสถานการณ์ความขัดแย้งยังคงมีอยู่เช่นปัจจุบัน การเจรจาเพื่อพัฒนาและบริหารทรัพยากรใต้ทะเลร่วมกันเป็นเรื่องที่ยาก หลักการสำคัญคือต้องตกลงเขตแดนทางทะเลให้ได้ก่อน แล้วจึงหาแนวทางพัฒนาและบริหารร่วมกันบนพื้นฐานความจริงใจและแบ่งปันด้วยความเป็นธรรมทั้ง 2 ฝ่าย

โฆษกประจำสำนักนายกฯ ย้ำว่า การมีอยู่ของ MOU44 นอกจากจะไม่สร้างประโยชน์แล้ว ยังก่อให้เกิดความหวาดระแวงและความขัดแย้งระหว่าง 2 ประเทศอีกด้วย ดังนั้นจึงเห็นควรที่ต้องยกเลิกและวางกรอบเจรจากกันใหม่

โดยขั้นตอนหลังจากที่ สมช.มีมติในวันนี้ รัชดาเปิดเผยว่า จะมีการเสนอให้คณะรัฐมนตรี (ครม.) พิจารณาเพื่อให้มีมติ ครม. ให้กระทรวงการต่างประเทศดำเนินการต่อไป

ทั้งนี้ มีรายงานว่า หลังจากมีการยกเลิก MOU44 รัฐบาลจะใช้กลไกตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยกฎหมายทะเล ค.ศ. 1982 (UNCLOS 1982) มาแทน ซึ่งเป็นกรอบกฎหมายที่กำหนดสิทธิและเขตอำนาจของรัฐชายฝั่งทางทะเล เพื่ออำนวยความสะดวกแก่การคมนาคมระหว่างประเทศ ตลอดจนส่งเสริมการใช้ทะเลและมหาสมุทรอย่างสันติ และการใช้ทรัพยากรใต้ทะเลอย่างเป็นธรรม