มหาวิทยาลัยดังหลายแห่งในอังกฤษ จ้างบริษัทเอกชนให้ ‘สอดแนม’ นักศึกษาที่สนับสนุนปาเลสไตน์

สำนักข่าว Al Jazeera English ร่วมกับหน่วยข่าวสอบสวน Liberty Investigates ของสหราชอาณาจักร เปิดเผยว่า มหาวิทยาลัยอย่างน้อย 12 แห่งในสหราชอาณาจักรได้ว่าจ้างบริษัทเอกชนให้ทำการ ‘สอดแนม’ นักวิชาการ อาจารย์ และกลุ่มนักศึกษาภายในมหาวิทยาลัยที่ให้การสนับสนุนชาวปาเลสไตน์

ข้อมูลระบุว่า มหาวิทยาลัยเหล่านี้ได้ว่าจ้างบริษัท Horus Security Consultancy บริษัทที่ปรึกษาด้านความมั่นคงและข่าวกรองชั้นนำระดับโลก ด้วยงบประมาณปีละ 5.94 แสนดอลลาร์สหรัฐฯ (ประมาณ 19.1 ล้านบาท) มาตั้งแต่ปี 2022 เพื่อดำเนินการติดตามและวิเคราะห์ข้อมูลจากโซเชียลมีเดียส่วนตัวของนักศึกษา พร้อมทั้งประเมินความเสี่ยงด้านความมั่นคง และรายงานผลให้กับทางมหาวิทยาลัย

รายชื่อมหาวิทยาลัยที่ทำการว่าจ้างประกอบไปด้วยมหาวิทยาลัยชื่อดัง เช่น University of Oxford, Imperial College London, University College London (UCL), King’s College London (KCL), The University of Sheffield, University of Leicester, University of Nottingham และ Cardiff Metropolitan University

บริษัท Horus Security Consultancy ก่อตั้งขึ้นในปี 2006 โดยมี ทิม คอลลินส์ (Tim Collins) อดีตนายทหารกองทัพบกของสหราชอาณาจักร ดำรงตำแหน่งประธานเจ้าหน้าที่บริหารบริษัท

หนึ่งในบริการหลักของบริษัทคือ ‘Insight’ ที่จะทำการติดตามข้อมูลและวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อรายงานผลเชิงลึกให้กับผู้ว่าจ้าง โดยใช้เครื่องมือจาก เทคโนโลยี AI เพื่อรวบรวมข้อมูลจำนวนมากบนโลกอินเทอร์เน็ต

อนึ่ง ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา คอลลินส์เป็นหนึ่งในบุคคลที่ออกมาวิพากษ์วิจารณ์กระแสการสนับสนุนปาเลสไตน์ที่เพิ่มมากขึ้นในตะวันตก โดยอ้างว่ากระแสเหล่านี้มีที่มาจากโฆษณาชวนเชื่อของฝั่งรัสเซียและอิหร่าน

นอกจากนี้อดีตนายทหารกองทัพบกของสหราชอาณาจักรรายนี้ยังเรียกร้องให้มีการเนรเทศผู้สนับสนุนปาเลสไตน์ที่ออกมาเดินขบวนประท้วงออกจากประเทศอีกด้วย

จีนา โรเมโร (Gina Romero) ผู้รายงานพิเศษแห่งสหประชาชาติว่าด้วยเสรีภาพในการชุมนุมและการรวมกลุ่มอย่างสันติ แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับประเด็นดังกล่าวว่า การที่มหาวิทยาลัยว่าจ้างหน่วยงานภายนอกให้ติดตามข้อมูลของนักศึกษา อาจเข้าข่ายการกระทำที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย และก่อให้เกิดความกังวลเกี่ยวกับวัตถุประสงค์และการนำข้อมูลที่ถูกรวบรวมไปใช้ในอนาคต

โรเมโรยังกล่าวเสริมว่า การติดตามข้อมูลเช่นนี้จะทำให้บรรดานักศึกษาตกอยู่ใน ‘สภาวะแห่งความหวาดกลัว’ ในการจัดกิจกรรมทางการเมืองภายในพื้นที่มหาวิทยาลัย

ขณะที่ โจ กราดี (Jo Grady) เลขาธิการสหภาพแรงงานสำหรับอาจารย์ นักวิจัยและเจ้าหน้าที่การศึกษาระดับสูงในสหราชอาณาจักร (University and College Union: UCU) ให้สัมภาษณ์กับสำนักข่าว Al Jazeera ว่า เป็นเรื่องที่ ‘น่าละอาย’ อย่างยิ่งที่มหาวิทยาลัยใช้เงินจำนวนมากไปกับการสอดแนมข้อมูลของนักศึกษาตนเอง

ด้าน ลิซซี ฮอบส์ (Lizzie Hobbs) นักศึกษาปริญญาเอกที่เคยเข้าร่วมขบวนประท้วงต่อต้านการสังหารหมู่ชาวปาเลสไตน์เมื่อปี 2024 และเป็นหนึ่งในผู้ที่บริษัท Horus ติดตามข้อมูล กล่าวกับสำนักข่าว Al Jazeera ว่า แม้เธอจะทราบดีว่ามหาวิทยาลัยหลายแห่งมีความกังวลต่อกลุ่มนักศึกษาที่แสดงจุดยืนสนับสนุนชาวปาเลสไตน์ แต่ก็ไม่คาดคิดว่าการติดตามข้อมูลของนักศึกษาจะถูกดำเนินการอย่างเป็นระบบขนาดนี้

“มหาวิทยาลัยนำงบประมาณจำนวนมากมาลงทุนกับสิ่งนี้ นี่เป็นเรื่องที่น่ากลัวมาก” เธอกล่าว

ทั้งนี้ University of Sheffield หนึ่งในมหาวิทยาลัยที่ถูกเปิดเผยว่าได้ทำการว่าจ้างบริษัท Horus เพื่อติดตามข้อมูลนักศึกษา ได้ออกมาชี้แจงว่า มหาวิทยาลัยใช้บริการดังกล่าวเพื่อต้องการนำข้อมูลประเด็นต่างๆ มาวิเคราะห์แนวโน้มที่อาจจะส่งผลกระทบต่อชื่อเสียงของมหาวิทยาลัย พร้อมยืนยันว่า ทางมหาวิทยาลัยไม่ได้มีเจตนาที่จะขัดขวางกิจกรรมทางการเมืองภายในพื้นที่มหาวิทยาลัยแต่อย่างใด

เช่นเดียวกับ Imperial College London ที่ออกมาปฏิเสธว่า ทางมหาวิทยาลัยไม่ได้มีเจตนาจะละเมิดข้อมูลส่วนบุคคลของนักศึกษา เพียงแค่ต้องการใช้ข้อมูลจากบริษัท Horus เพื่อประเมินความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นภายในพื้นที่มหาวิทยาลัย นอกจากนี้ทางมหาวิทยาลัยยืนยันที่จะสนับสนุนเสรีภาพในการแสดงออกทางการเมืองของนักศึกษาทุกคน

ขณะที่มหาวิทยาลัยอื่นๆ ยังไม่ได้ออกมาแสดงความคิดเห็นต่อประเด็นนี้แต่อย่างใด