Indianiceation | THE MOMENTUM

‘รักเผาไฟ’ กว่าจะเป็นพระเทวีและพิธีสตี

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Thu, 29 Oct 2026 10:50:12 +0000

ความตายบนกองฟอนของพิธี ‘สตี’ หรือ ‘สุตี’ นั้น เป็นหมายเหตุแห่งความเป็นหญิงที่ดีจริงๆ อย่างนั้นจริงไหม หรือเป็นเพียง ‘รอยด่างพร้อย’ ที่ผู้หญิงต้องแบกรับภาระ ความคาดหวังทางสังคมด้วยความตายอย่างทรมานมานับศตวรรษ

The post ‘รักเผาไฟ’ กว่าจะเป็นพระเทวีและพิธีสตี first appeared on THE MOMENTUM.

พระคเณศ: สงครามและชัยชนะ

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Wed, 23 Sep 2026 09:50:39 +0000

ย้อนไปกว่าพันปี พระคเณศเคยถูกชิงไปเป็นสินสงครามระหว่างปัลลวะกับจาลุกยะ ตำนาน ‘พระวาตาปี คณปติ’ บอกอะไรเกี่ยวกับรัฐ สงคราม และพระเป็นเจ้าในอินเดีย

The post พระคเณศ: สงครามและชัยชนะ first appeared on THE MOMENTUM.

เดือนแห่งพระศิวะและกิจกรรมหน้าฝน ว่าด้วยเข้าพรรษาแขก และการเดินแบกของ

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Mon, 31 Aug 2026 09:50:07 +0000

ในทางตรงกันข้ามของการเข้าพรรษาในศาสนาพุทธ ศาสนาฮินดูกลับมีการเฉลิมฉลองมากมายจนยาวยืดไปถึงช่วงปลายฝนต้นหนาว โดยหนึ่งในนั้นคือ ‘การออกเดิน’ พร้อมแบกสิ่งของหนักๆ ไปด้วยตลอดทาง เขาทำไปทำไม ทำเพื่ออะไร

The post เดือนแห่งพระศิวะและกิจกรรมหน้าฝน ว่าด้วยเข้าพรรษาแขก และการเดินแบกของ first appeared on THE MOMENTUM.

ชวนคุยเรื่องวันพระเดือน 8 เพราะเป็นวันครู พระพุทธเจ้าจึงเทศนา (?)

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Wed, 29 Jul 2026 09:50:56 +0000

วันอาสาฬหบูชาไม่ได้สำคัญแค่กับพุทธศาสนาเท่านั้น เพราะสำหรับคนฮินดูแล้ว วันเพ็ญเดือนอาสาฬหะ นับเป็นวันบูชาครูอีกด้วย

The post ชวนคุยเรื่องวันพระเดือน 8 เพราะเป็นวันครู พระพุทธเจ้าจึงเทศนา (?) first appeared on THE MOMENTUM.

แต่งหญิงกู้โลก (?) เมื่อเทพเจ้าฮินดู อาจไม่เคยยึดติดเรื่องเพศ

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Sat, 27 Jun 2026 02:50:43 +0000

ผมเคยไปเที่ยววัดหนึ่งในอินเดียนี่แหละ จึงได้พบกับประติมากรรมหล่อโลหะของเทพท้องถิ่นของทางรัฐเกรละโดยบังเอิญ ประจวบกับเมื่อไม่กี่วันก่อน เลื่อนอ่านข่าวสารต่างๆ บนหน้าฟีดโซเชียลมีเดีย ก็พบเข้ากับคอนเทนต์ที่พูดถึงเรื่องเทพกลายร่างชายเป็นหญิง และหญิงเป็นชาย ผมเลยจะหยิบเอาเทพท้องถิ่นองค์นั้นขึ้นมาชวนคุย เพราะเทวตำนานของท่านก็นับว่าเป็นที่น่าฮือฮาทีเดียว

The post แต่งหญิงกู้โลก (?) เมื่อเทพเจ้าฮินดู อาจไม่เคยยึดติดเรื่องเพศ first appeared on THE MOMENTUM.

พระโคกินอะไร แล้วทำไมวัวจึงสำคัญ? เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย จากพระราชพิธีแรกนาขวัญ

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Wed, 13 May 2026 09:50:21 +0000

เรื่องราววัวๆ กับวัฒนธรรมอินเดีย ยังมีมุมอีกหลายด้านให้ได้ลองศึกษา ทั้งในพระราชพิธีแรกนาขวัญ และมีมในโซเชียลมีเดีย

The post พระโคกินอะไร แล้วทำไมวัวจึงสำคัญ? เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย จากพระราชพิธีแรกนาขวัญ first appeared on THE MOMENTUM.

ว่าด้วยการควบคุมลมปราณของ ลูกหลาน เบเน เกสเซอริต ‘นักพรตสตรี’ ในจักรวาลทะเลทราย Dune

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Fri, 10 Apr 2026 09:30:15 +0000

เพื่อทบทวนความเข้าใจบางอย่างก่อนภาพยนตร์ Dune พาร์ตสุดท้ายจะออกฉายในช่วงปลายปี จึงอยากชวนคุยและชวนอ่านเรื่องราวเกี่ยวกับกลุ่มนักพรตสตรีแห่งจักรวาล Dune อย่าง ‘เบเน เกสเซอริต’ (Bene Gesserit) หรือลูกหลานแห่งทางเชี่อม ผู้คืบคลานอยู่ในเงามืดของเกมการเมืองข้ามหมู่ดาวมานานนับศตวรรษ

The post ว่าด้วยการควบคุมลมปราณของ ลูกหลาน เบเน เกสเซอริต ‘นักพรตสตรี’ ในจักรวาลทะเลทราย Dune first appeared on THE MOMENTUM.

เมื่อสายธารความคิดยังคงล่องไหล: การเปลี่ยนแปลงสู่แนวคิด ‘เวทานตะใหม่’ และความเป็นสากลของฮินดูที่จับต้องได้

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Tue, 03 Mar 2026 07:36:13 +0000

เวทานตะใหม่ ผลพวงจากความพยายามประสานความคิดแบบอินเดียโบราณเข้ากับกระบวนทางอภิปรัชญา-ญาณวิทยาแบบตะวันตก ที่ฉุดดึงสายธารทางความคิดนับพันๆ ปีของอินเดียไปสู่การตีความใหม่

The post เมื่อสายธารความคิดยังคงล่องไหล: การเปลี่ยนแปลงสู่แนวคิด ‘เวทานตะใหม่’ และความเป็นสากลของฮินดูที่จับต้องได้ first appeared on THE MOMENTUM.

‘วังมหันต์’ แห่งพุทธคยา มิตรผู้เป็นอื่น (?) ณ แดนพุทธภูมิ

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Wed, 11 Feb 2026 11:55:30 +0000

สำนักแห่ง ‘มหันต์’ กลุ่มนักบวชไศวนิกาย ผู้อ้างสิทธิครอบครอง ‘พุทธคยา’ แดนแห่งการตรัสรู้ พุทธสถานที่สำคัญมานับศตวรรษ และหนึ่งในผู้มีส่วนได้ส่วนเสียหลักของตำบลพุทธคยา นักบวชผู้ถูกตราหน้าว่าเป็น ‘ผู้ร้ายตลอดกาล’ โดยชาวพุทธไทย

The post ‘วังมหันต์’ แห่งพุทธคยา มิตรผู้เป็นอื่น (?) ณ แดนพุทธภูมิ first appeared on THE MOMENTUM.

ชม ‘เทวาลัยลักษมัน’ และภาพสลัก ‘สมสู่อาชา’ ว่าด้วยเรื่องม้ากับคนในวัฒนธรรมอินเดีย

อธิพัฒน์ ไพบูลย์ — Sun, 18 Jan 2026 08:00:48 +0000

‘เทวาลัยลักษมัน’ (Lakshmana Temple) แห่งเมืองคชุราโห (Khajuraho) กลุ่มเทวาลัยอันลือลั่นจากการประดับประดาด้วยภาพสลักการร่วมเพศทั้งคนกับคน และคนกับสัตว์จำนวนมาก มากเสียจนบางครั้งเทวาลัยกลุ่มนี้ถูกเรียกอย่างติดเหยียดโดยคนไทยว่า ‘เทวาลัยแห่งกาม’

The post ชม ‘เทวาลัยลักษมัน’ และภาพสลัก ‘สมสู่อาชา’ ว่าด้วยเรื่องม้ากับคนในวัฒนธรรมอินเดีย first appeared on THE MOMENTUM.